De Fryske Marren geeft extra aandacht aan meertalig opvoeden op consultatiebureaus
Het aantal ouders dat hun kinderen Friestalig of tweetalig opvoedt neemt sinds een aantal jaren weer toe. Dit geldt ook voor De Fryske Marren. Volgens de nieuwste Taalatlas is in deze gemeente het aantal inwoners dat het Fries als moedertaal heeft is vrijwel even groot als het aantal inwoners dat zelf Fries tegen de kinderen spreekt.
Uit onderzoek blijkt echter dat niet alle kinderen in deze gezinnen het Fries overnemen van heit en/of mem; soms spreken ze tegen de wens en verwachting van de ouders in vooral Nederlands, ook thuis. Volgens onderzoeken gebeurt dit bij zo’n 20% van de Friestalige en tweetalige gezinnen. De ouders willen graag advies over hoe ze tweetaligheid kunnen stimuleren. De gemeente De Fryske Marren heeft GGD Fryslân Jeugdgezondheidszorg gevraagd om hier op de consultatiebureaus aandacht aan te besteden. Met hulp van het Sintrum Frysktalige Berne-opfang (SFBO) en de Afûk is het project gestart. Doel is zoveel mogelijk kinderen te laten profiteren van de voordelen van een meertalige opvoeding. Het project is mede mogelijk gemaakt door de Provinsje Fryslân.
Consultatiebureaus
Op de consultatiebureaus in De Fryske Marren is extra tijd beschikbaar voor adviezen aan ouders over meertalig opvoeden. De verpleegkundigen en artsen zijn hierin bijgeschoold. Met tips en materialen kunnen ouders hun kinderen op speelse wijze stimuleren om Fries te gaan of blijven spreken.
Speciale aandacht voor meertalig opvoeden is er tijdens verschillende contactmomenten. Bij Friestalige en tweetalige gezinnen wordt bij het consult van 9-maanden de taalomgeving van het kind in kaart gebracht. Woont het gezin in een Friestalig dorp of in een stad? Spreken oudere broertjes en zusjes thuis ook Fries? Voor ouders van kinderen die in het dagelijks leven meer Nederlands dan Fries horen is tijdens het 11-maandenconsult extra tijd beschikbaar voor een aantal effectieve tips en activiteiten. Bijvoorbeeld: schakel Friestalige neefjes en nichtjes in, introduceer een Friestalige pop of beer en maak een ritueel van Friestalige tafelspelletjes.
Taalgroeiboekje
De tips, adviezen en spel-ideeën zijn verzameld in een Taalgroeiboekje dat de ouders meekrijgen bij het consult. Het Taalgroeiboekje is ook te gebruiken voor andere tweetalige thuissituaties, zoals Turks-Nederlandse gezinnen.
Het project “Overdracht thuistaal” duurt drie jaar. Hetzelfde project is eerder opgestart in de gemeenten Súdwest-Fryslân en Littenseradiel. De eerste ervaringen daar laten zien dat meertalig opvoeden zowel voor ouders als voor professionals meer is gaan leven. De effecten in de drie gemeenten zullen worden gemeten door het Sintrum Frysktalige Berne-opfang, dat ook het Taalgroeiboekje heeft ontwikkeld.
