FOTO’S | Follega eert bemanning neergestorte Lancaster met monument

FOLLEGA / LEMMER – In Follega is zaterdag op indrukwekkende wijze een oorlogsmonument onthuld ter nagedachtenis aan de zeven bemanningsleden van een Engelse Lancaster-bommenwerper (JA853 MG-L), die op 16 december 1943 werd neergehaald. De dag begon met een herdenking op de oude algemene begraafplaats in Lemmer, waar vijf van de gesneuvelde bemanningsleden hun laatste rustplaats vonden.

Onder toeziend oog van nabestaanden uit Australië en Engeland, Nederlandse veteranen en militairen van het 7 Squadron van de Royal Air Force – de eenheid waarbij de bemanning destijds diende – werd stilgestaan bij het lot van de jonge mannen die hun leven gaven voor de vrijheid.

Namen in steen gebeiteld
Op het monument in Follega, geplaatst op de plek waar de Lancaster neerstortte, staan de namen van alle zeven bemanningsleden vermeld. Vijf van hen liggen begraven in Lemmer; twee – piloot Wallace Watson en flight-sergeant John Butterworth – zijn nooit teruggevonden.

Voor nabestaanden, zoals de Australische Diana Bentley, was de onthulling emotioneel. Zij is een nicht van piloot Watson.
“Ik was dertien jaar geleden voor het eerst in Lemmer en Follega. Nu is er eindelijk een plek waar we hem kunnen herdenken. Ik ben heel dankbaar dat dit gelukt is.”

Officiële vertegenwoordiging en internationale gasten
Bij de ceremonie waren diverse officiële gasten aanwezig. Toespraken werden gehouden door onder anderen de Australische ambassadeur in Nederland, Dr. Greg French, loco-commissaris van de Koning Eke Folkerts en loco-burgemeester van De Fryske Marren, Chris van Hes. Van Hes vervulde een dubbele rol: ’s ochtends droeg hij als militair bij aan de herdenking in Lemmer, en ’s middags vertegenwoordigde hij de gemeente bij de onthulling in Follega.

“De jongste van deze mannen was nog maar 19 jaar oud,” aldus Van Hes. “Vijf van hen kwamen van de andere kant van de wereld om te strijden voor onze vrijheid. Het is belangrijk dat hun namen niet vergeten worden – niet alleen vandaag, maar ook in de toekomst.”

Black Thursday
De crash van de Lancaster JA853 MG-L vond plaats op een dag die de geschiedenisboeken inging als ‘Black Thursday’. Op 16 december 1943 verloor de Britse Royal Air Force bij een bombardementsmissie richting Berlijn 25 toestellen en 148 bemanningsleden. De omstandigheden waren zwaar: mist in Groot-Brittannië zorgde ervoor dat zelfs teruggekeerde vliegtuigen alsnog crashten bij hun landingspogingen. Het verlies leidde tot aanpassingen in de militaire strategie.

Eerbetoon voor de toekomst
De herdenking en onthulling markeren niet alleen een historisch moment, maar vormen ook een blijvende herinnering aan het offer van de bemanningsleden. Met het monument in Follega heeft de gemeenschap een tastbare plek gecreëerd waar nabestaanden, inwoners en toekomstige generaties stil kunnen staan bij de gevolgen van oorlog en de waarde van vrijheid.